Duitse rechtbank: "Google is aansprakelijk voor valse AI-resultaten"
Een rechtbank in München heeft Google rechtstreeks aansprakelijk gesteld voor valse beweringen in zijn AI-gegenereerde zoekantwoorden. Het vonnis herdefiniëert wie er verantwoordelijk is als kunstmatige intelligentie leugens vertelt.
Samenvatting van het artikel
Een rechtbank in München stelde Google rechtstreeks aansprakelijk voor valse AI-gegenereerde zoekantwoorden, een precedent dat het hele AI-landschap kan hertekenen.
Google's AI Overviews zijn geen gewone zoekresultaten. Dat stelt de rechtbank van München in een vonnis van 28 mei 2026. Twee uitgevers hadden Google voor de rechter gesleept nadat het AI-systeem hen systematisch associeerde met oplichting, abonnementsvallen en dubieuze zakenpartners. Feiten die nergens in de bronnen te vinden waren. De AI had ze zelf verzonnen.
Klassieke zoekmachines tonen links naar externe websites. De aansprakelijkheid van zoekmachineoperatoren was daarin beperkt: ze verwezen alleen naar inhoud van derden. Maar AI Overviews herschrijven, evalueren en combineren informatie uit meerdere bronnen tot een nieuw, zelfstandig antwoord. Dat antwoord is van Google, aldus de rechter.
Google is verantwoordelijk voor wat zijn AI produceert
Wanneer gebruikers de naam van de uitgevers combineerden met het woord "Betrugsmasche" (oplichting), opende het AI-systeem met zinnen als "Ja, dit bedrijf staat bekend om dubieuze praktijken". Geen enkele bron die Google vermeldde, bevatte die beweringen. Google's verweer was opmerkelijk: het bedrijf stelde dat gebruikers de gekoppelde bronnen zelf konden nakijken. De rechtbank sneed dat argument vakkundig af: als AI Overviews algemeen als onbetrouwbaar worden beschouwd, verliest de functie haar eigen bestaansreden.
Geen bescherming onder de DSA
Google kon zich ook niet verschuilen achter de Digital Services Act (DSA), de Europese wet die platforms reguleert. Een AI die zelf uitspraken formuleert die in geen enkele bron staan, is geen passieve host, maar een uitgever. En uitgevers zijn verantwoordelijk voor wat ze publiceren.
Dit vonnis staat niet alleen. In de VS diende Wolf River Electric in maart 2025 een zaak in nadat Gemini een niet-bestaande rechtszaak tegen het bedrijf had gefabriceerd. Conservatief activist Robby Starbuck eiste in oktober 2025 ruim 15 miljoen dollar wegens door AI gegenereerde valse inhoud. Canadees muzikant Ashley MacIsaac eist 1,5 miljoen dollar nadat een AI Overview hem ten onrechte als veroordeelde zedendelinquent bestempelde. In de VS stuit directe aansprakelijkheid echter op Section 230 van de Communications Decency Act, een beschermingswet voor techbedrijven waarvan nog niet uitgetest is of die ook geldt voor door AI gegenereerde inhoud.
De wiskunde van grote schaal
Een analyse van AI-startup Oumi toonde aan dat Google's Gemini 3-model in 91 procent van de gevallen correct antwoordt. Bij Google's schaal betekent die 9 procent foutmarge miljoenen foute antwoorden per uur. Hetzelfde principe geldt voor ChatGPT, Claude of Perplexity. Google betaalt 80 procent van de gerechtskosten. Of het vonnis standhoudt in beroep, is onzeker. Maar de logica ervan is moeilijk te weerleggen: wie een AI bouwt, die publiekelijk inzet, en de output niet controleert, bezit die output ook.
