GROOT INTERVIEW MET ELON MUSK (3/3): "Werken wordt op termijn een keuze"
Het einde van werk, de geautomatiseerde economie en de verovering van de ruimte: de toekomst volgens de Amerikaanse miljardair.
Inhoud
In het laatste deel van zijn interview met The Economist laat Elon Musk de geopolitieke thema’s achter zich en keert hij terug naar wat al jarenlang zijn grote obsessie vormt: de toekomst van de mensheid. Artificiële intelligentie, mensachtige robots, het geleidelijke verdwijnen van traditioneel werk, een overvloedseconomie en de verovering van de ruimte: de miljardair schetst een wereld die ingrijpend wordt veranderd door technologie.
De economie van de toekomst wordt een economie van robots en automatisering
Voor Elon Musk vormt artificiële intelligentie op zichzelf slechts een deel van de revolutie die momenteel plaatsvindt.
De echte verandering zal volgens hem komen wanneer AI wordt gekoppeld aan machines die ook fysiek kunnen handelen.
"Je kunt de economie zien als een combinatie van digitale intelligentie en fysieke intelligentie."
Volgens Musk blijft de huidige AI nog beperkt, omdat ze zich voornamelijk in een digitale omgeving ontwikkelt.
"Artificiële intelligentie boekt zeer snel vooruitgang, maar blijft voorlopig nog enigszins beperkt tot het digitale domein. Er zijn fysieke middelen nodig om te kunnen handelen, in de vorm van mensachtige robots."
Volgens Musk kan de samensmelting van AI en robots een grote impact hebben op de wereldeconomie.
"Een economie draait om de productie van goederen en het leveren van diensten. Als je beschikt over een enorm aantal robots met een enorme digitale intelligentiecapaciteit, krijg je een vrijwel oneindige economie."
Werk kan een keuze worden in plaats van een noodzaak
Een van de meest opvallende uitspraken in het interview gaat over de toekomst van werk.
Elon Musk verwacht dat menselijke arbeid geleidelijk aan een optie kan worden in plaats van een verplichting. "Ik heb al vaak gezegd dat ik denk dat werk iets facultatiefs zal worden."
Hij vergelijkt die evolutie met tuinieren. Volgens hem is niemand verplicht om zelf groenten te kweken, omdat winkels vandaag al perfect geproduceerde producten aanbieden. Toch blijven sommige mensen tuinieren voor het plezier of om een persoonlijke toets aan hun productie te geven.
"Als je naar een vriend gaat en hij bereidt een diner met groenten uit zijn eigen tuin, dan is dat een bijzondere attentie, een gewaardeerde persoonlijke toets. Zo zal werk er in de toekomst uitzien."
Musk erkent wel dat de overgang moeilijk zal zijn. "Ik denk inderdaad dat de overgang moeilijk zal zijn, omdat AI in staat zal zijn om elk soort werk beter uit te voeren dan om het even welke persoon die dat werk vandaag doet."
Zal AI uiteindelijk beter presteren dan mensen in alle beroepen?
Elon Musk verwacht dat digitale beroepen als eerste ingrijpend zullen veranderen. "Dat zal zeer snel het geval worden voor digitale beroepen, of meer algemeen voor alles waarbij iemand achter een computer zit of een telefoon gebruikt."
Hij haalt softwareontwikkeling aan als voorbeeld. "We bevinden ons nu al in een situatie waarin AI beter is dan minstens 90 procent van de mensen bij het schrijven van code, inclusief 90 procent van de professionele softwareontwikkelaars."
Volgens Musk zal AI binnenkort een niveau bereiken dat vergelijkbaar is met dat van het schaakprogramma Stockfish.
"Stockfish is zo'n krachtig schaakprogramma dat het Magnus Carlsen of eender welke andere speler gemakkelijk zou verslaan. Zo sterk is het in schaken, en zo sterk zal AI worden in het schrijven van software. En dat zal op alles van toepassing zijn."
Geld, inflatie en de economie van overvloed
Elon Musk ontwikkelt ook een radicaal andere economische visie. Volgens hem zou een explosie van de productie dankzij automatisering ervoor kunnen zorgen dat niet inflatie, maar deflatie de grootste economische uitdaging wordt.
"Inflatie is eenvoudigweg de verhouding tussen de hoeveelheid geld die in omloop is en de hoeveelheid beschikbare goederen en diensten."
Volgens Musk kan de economie in een periode van dalende prijzen terechtkomen als de productie sneller groeit dan de geldhoeveelheid.
"Ik zal daarom een voorspelling doen: het probleem van de toekomst zal deflatie zijn, en niet inflatie."
Hij denkt zelfs dat overheden mogelijk rechtstreeks geld aan burgers zullen moeten uitkeren. "Ik denk dat de schatkist gewoon rechtstreeks cheques naar mensen zou moeten sturen."
SpaceX: het doel gaat verder dan winstgevendheid
Gevraagd naar de kritiek op de financiële prestaties van SpaceX en de druk van de markten, zegt Elon Musk dat hij zich wil blijven richten op een langetermijnvisie.
"Ik moet er echt voor zorgen dat ik me op de lange termijn kan concentreren. Met lange termijn bedoel ik gewoon vijf tot tien jaar."
Zijn doel blijft de verovering van de ruimte: "In het geval van SpaceX is mijn doel om het menselijk bewustzijn uit te breiden tot buiten de aarde en de opkomst mogelijk te maken van een zich uitbreidende beschaving op de maan, op Mars en elders in het zonnestelsel."
Elon Musk legt uit dat hij de mensheid een nieuwe richting wil geven: "Er bestaat een spannende toekomst waarin een beschaving die in staat is om door de ruimte te reizen, tussen de sterren zou kunnen bestaan."
Een ambitie die hem soms het gevoel geeft dat hij in een sciencefictionverhaal leeft: "Ik denk dat de wereld mij ertoe aanzet om in de simulatietheorie te geloven. De dingen die ik doe zijn zo onwaarschijnlijk dat het moeilijk is te geloven dat ze echt zijn."
Daarna benadrukt hij opnieuw de ambitie van SpaceX: "We hebben Starship, het grootste en krachtigste vliegende object dat ooit is gebouwd. En we zijn van plan om het meer dan één keer per uur te lanceren."
Conclusie
Het interview bevestigt het vertrouwde beeld van Elon Musk: een ondernemer die traditionele grenzen verwerpt en naar eigen zeggen verder kijkt dan politieke of financiële cycli.
Zijn aanhangers zien in hem een visionair die in staat is om grote technologische omwentelingen te voorspellen; zijn critici wijzen daarentegen op analyses die volgens hen soms alarmistisch zijn, controversiële politieke standpunten en een overdreven vertrouwen in zijn eigen voorspellend vermogen.
Maar één ding staat vast: over thema’s als immigratie, artificiële intelligentie, China, ruimtevaart en de toekomst van werk is Elon Musk uitgegroeid tot een figuur die moeilijk te negeren valt, omdat zijn stem meer weerklank krijgt dan die van de meeste hedendaagse staatshoofden.
Zijn inzet vat hij samen in een zin die hij al lange tijd herhaalt: "De geschiedenis zal haar oordeel vellen."
Lees ook:
