Oud-topambtenaar Riziv: “Met onafhankelijk agentschap zouden er geen 576.000 invaliden zijn”

Roger Toele was zelf ooit adviserend arts bij een ziekenfonds en maakte vervolgens carrière binnen het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering (Riziv). Dat is de instelling binnen de sociale zekerheid die de langdurig zieken opvolgt. Hij stelt voor de om de adviserende artsen - dat zijn de geneesheren die moeten oordelen over de aanvraag van arbeidsongeschiktheid - in een onafhankelijk overheidsagentschap onder te brengen en niet meer bij de ziekenfondsen. “De factuur van de ziekte-uitkeringen had veel lager kunnen liggen. Als we vandaag al een onafhankelijk agentschap hadden, dan zouden er geen 576.000 invaliden zijn”, zegt Toelen. 

Het is vooral de inschatting of mensen nog terug aan de slag kunnen, die beter moet. In amper 2 procent van de gevallen wordt de aanvraag van de adviserend arts weerlegd. “Terwijl in de steekproef van 2020 die HLN naar buiten bracht, een weerlegging mogelijk is in 59 procent van de gevallen.”

Toelen is ook kritisch over de grote macht van de ziekenfondsen binnen het RIziv, alle belangrijke beleidsbeslissingen worden ook eerst met hen afgestemd. “De medische directeurs van de ziekenfondsen zijn lid van álle belangrijke organen binnen het Riziv. Daar beslissen ze mee over welke adviserend arts wordt aangeworven en hoe die moet werken. Ze kunnen de adviserend artsen ook sanctioneren en zelfs hun erkenning intrekken. Die medische directeurs van de ziekenfondsen hebben dus een grote macht over de artsen en over de manier waarop zij moeten werken.”

De topambtenaren binnen het Riziv hebben ook nog vaak een politieke kleur. “Zoals overal worden die hoge posten verdeeld tussen de politieke partijen. Dat is niets nieuws, maar in het Riziv zijn die partijen ook gekoppeld aan de zuilen, zoals de ziekenfondsen. Met andere woorden: het Riziv bepaalt wat de ziekenfondsen moeten doen, maar die ziekenfondsen zijn zélf erg dominant in het Riziv.”