Rik Torfs wordt als enige ex-rector geen ereburger van Leuven: "Zuiver politieke keuze"

De Leuvense gemeenteraad heeft voormalig rector Luc Sels benoemd tot ereburger van de stad. Daarmee wil het stadsbestuur zijn achtjarige mandaat en zijn bijdrage aan Leuven bekronen. "Tijdens zijn acht jaar als rector heeft hij rechtstreeks en onrechtstreeks een positieve impact nagelaten op de stad en de samenleving", klinkt het.

Daarbij verwijst Leuven naar de nauwe samenwerking tussen de universiteit en de stad, onder meer tijdens de coronapandemie. Ook verschillende gezamenlijke projecten worden als belangrijke verdiensten aangehaald.

Jarenlange traditie doorbroken

Roger Dillemans, André Oosterlinck, Marc Vervenne en Mark Waer werden allemaal ereburger van Leuven. Met Rik Torfs komt daar voor het eerst een uitzondering op. De rector van 2013 tot 2017 krijgt die titel niet, terwijl zijn opvolger Luc Sels, rector van 2017 tot 2025, dinsdag wél tot ereburger werd benoemd.

Daarmee doorbreekt Leuven een traditie die al decennialang standhield. Sinds minstens de jaren tachtig kreeg elke voormalige rector die onderscheiding. De stad gaat ervan uit dat die gewoonte zelfs teruggaat tot de jaren zestig.

Burgemeester Mohamed Ridouani (Vooruit) verdedigt de beslissing. Hij wijst erop dat Torfs al negen jaar geen rector meer is. "Er werd gedurende die hele periode nooit een voorstel geagendeerd op de gemeenteraad, door geen enkele partij, om hem ereburger te maken."

Leuven wordt bestuurd door een coalitie van Vooruit, Groen en CD&V. Opmerkelijk is dat niet de volledige meerderheid zich achter die keuze schaart. CD&V vindt namelijk dat ook Torfs de titel van ereburger verdient.

Torfs: "Politieke voorkeur boven traditie"

Rik Torfs reageert bijzonder scherp. Hij heeft de indruk dat politieke overwegingen zwaarder doorwegen dan zijn verdiensten als rector. "Jammer dat burgemeester Ridouani zijn eigen politieke voorkeur belangrijker vindt dan een lange traditie. Het ereburgerschap van Leuven zelf is niet belangrijk, maar de houding van de burgemeester wijst wel op groeiende polarisatie en onverdraagzaamheid."

De voormalige rector betwist ook dat zijn samenwerking met de stad een rol zou hebben gespeeld. "Dit toont dat het ereburgerschap een zuiver politieke keuze is. Aan de samenwerking zal het niet hebben gelegen, want die was altijd voortreffelijk. Dit lijkt te gaan over mijn meningen, van het verleden of het heden."

Torfs was tussen 2010 en 2013 gecoöpteerd senator voor CD&V, vóór hij rector van KU Leuven werd. Sinds zijn rectoraat profileert hij zich geregeld als opiniemaker over maatschappelijke en politieke thema's.

Ook CD&V zet zich af tegen beslissing

De stemming vond plaats in besloten zitting. Daardoor mogen gemeenteraadsleden niet communiceren over het debat. Vanuit de oppositie betreurt N-VA-fractieleider Zeger Debyser de gang van zaken: "Hiermee wordt een lange traditie van rectoren benoemen als ereburger verbroken. Het lijkt erop dat deze beslissing is genomen door een voorkeur van de meerderheid, in plaats van een consensus in de gemeenteraad. Dat is jammer."

Ook Vlaams Belang ziet politieke motieven achter de keuze. "Dit lijkt te maken te hebben met persoonlijke gevoeligheden die blijven nazinderen. Jammer dat politieke spelletjes het weer halen van een traditie."

De beslissing krijgt bovendien geen unanieme steun binnen de meerderheid. Ook coalitiepartner CD&V vindt dat Torfs de titel van ereburger verdient. "Rik Torfs was belangrijk tijdens zijn rectoraat. Hij heeft Leuven mee vormgegeven met onder meer de ontwikkeling van de Hertogensite en was jarenlang geëngageerd in het maatschappelijke leven van onze stad."

Welke argumenten uiteindelijk de doorslag gaven, blijft onbekend omdat de stemming achter gesloten deuren plaatsvond. Daardoor zal de indruk van een politieke afrekening niet snel verdwijnen.