Vlaanderen verhoogt de registratierechten opnieuw tot 3 procent

Vlaanderen had een tijdje geleden de registratierechten bij de aankoop van een eigen woning verlaagd van 3 tot 2 procent, maar draait die beslissing nu terug. Vanaf 2027 stijgt het tarief opnieuw naar 3 procent, exact hetzelfde niveau als in Wallonië.

Vlaamse verlaging houdt slechts twee jaar stand

Het is een van de meest symbolische maatregelen uit de moeilijke begrotingsronde van de Vlaamse regering. De coalitie onder leiding van minister-president Matthias Diependaele (N-VA) heeft beslist om de registratierechten voor de aankoop van een enige en eigen woning opnieuw te verhogen van 2 naar 3 procent. De maatregel moet begin 2027 ingaan.

Een forse terugkeer naar het verleden: op 1 januari 2025 had Vlaanderen het tarief net verlaagd van 3 naar 2 procent. Die verlaging werd toen voorgesteld als een maatregel om de toegang tot een eigen woning te vergemakkelijken. Volgens de officiële website van de Vlaamse overheid bedraagt het verlaagde tarief momenteel nog altijd 2 procent voor de aankoop van een enige en eigen woning die aan de voorwaarden voldoet.

Maar de Vlaamse begrotingssituatie heeft de kaarten herschud. De regering-Diependaele wil opnieuw een begrotingsevenwicht bereiken en moet voor 2027 een tekort van naar schatting 1,9 miljard euro wegwerken. Ook de jaren daarna zijn bijkomende inspanningen nodig. De verhoging van de registratierechten naar 3 procent zou tegen 2029 ongeveer 250 miljoen euro moeten opleveren, volgens De Tijd.

Bijna 4.000 euro extra voor een gemiddelde woning

Voor kandidaat-kopers is het verschil allesbehalve symbolisch. Bij een woning van 394.000 euro stijgen de registratierechten van 7.880 euro bij het huidige tarief van 2 procent naar 11.820 euro bij een tarief van 3 procent. Dat betekent 3.940 euro extra bij de aankoop.

De beslissing ligt politiek gevoelig voor de N-VA, aangezien de verlaging van de registratierechten een van de fiscale keuzes was die de partij verdedigde. In ruil verkregen de Vlaams-nationalisten onder meer het behoud van een deel van de geplande verlaging van de erfbelasting en van het gunstige regime voor schenkingen van familiale ondernemingen.

Vlaanderen en Wallonië opnieuw gelijk, tenzij...

De verandering is des te opvallender omdat Vlaanderen daarmee voor de enige en eigen woning opnieuw exact op hetzelfde niveau komt als Wallonië.

Sinds 1 januari 2025 heeft de Waalse regering van MR en Les Engagés de registratierechten voor de aankoop van een enige en eigen woning onder bepaalde voorwaarden verlaagd van 12,5 naar 3 procent. De hervorming werd voorgesteld als een van de belangrijkste maatregelen van de nieuwe meerderheid om de toegang tot een eigen woning te vergemakkelijken.

De trajecten waren dus tegengesteld: Wallonië ging van 12,5 naar 3 procent, terwijl Vlaanderen na een verlaging van 3 naar 2 procent opnieuw naar 3 procent gaat.

Dat betekent echter niet dat beide regelingen identiek worden: de voorwaarden voor het verlaagde tarief worden nog altijd afzonderlijk door elke regio bepaald. Bovendien bevindt ook de Waalse regering zich midden in een bijzonder moeilijke begrotingsronde en hoewel een verhoging van de registratierechten daar momenteel niet op tafel ligt, blijft voorzichtigheid geboden zolang de begroting niet is voorgesteld.

Omvangrijk besparingsplan in Vlaanderen

De verhoging van de registratierechten is slechts één onderdeel van een veel bredere begrotingsinspanning. De Vlaamse regering wil ook de prijs van dienstencheques verhogen van 10 naar 12 euro en verschillende uitgaven en steunmechanismen terugschroeven.

Voorts wil de regering de leeftijd waarop jongeren die verder studeren kinderbijslag kunnen ontvangen verlagen van 25 naar 23 jaar.

Daarnaast wordt bespaard op subsidies, de werking van de Vlaamse administratie en de financiering van lokale besturen.

Matthias Diependaele moet de laatste knopen van de begrotingsronde nog doorhakken. Maar over de registratierechten is de keuze inmiddels duidelijk: het tarief van 2 procent beleeft zijn laatste maanden.