Freilich ziet uitweg in besnijdenisdebat: "Ik roep Joodse artsen op om zich bij te scholen"
De discussie over religieuze besnijdenissen draait om de vraag of een besnijdenis bij minderjarige jongens uitsluitend door een arts mag worden uitgevoerd. Voor de Joodse gemeenschap raakt dat rechtstreeks aan de godsdienstvrijheid. Michaël Freilich (N-VA), het enige Joodse Kamerlid van België, pleit daarom voor sereniteit.
Samenvatting van het artikel
Michaël Freilich ziet in bijkomend opgeleide Joodse artsen een mogelijke oplossing om religieuze besnijdenissen veilig in België te blijven uitvoeren binnen een duidelijk wettelijk kader.
"Schreeuwerige krantenkoppen, daar zijn we niets mee", zegt hij in een interview met 21News. "De Joodse gemeenschap maakt al decennialang deel uit van de Belgische samenleving, benadrukt Freilich. Daarom vraagt hij het debat rustig en met wederzijds begrip te voeren."
"Hoeksteen van het Joodse geloof"
Over het belang van de brit mila laat Freilich geen twijfel bestaan. "Besnijdenis is een hoeksteen van het Joodse geloof. Als je niet besneden bent, hoor je niet bij het geloof." Een algemeen verbod zou het Joodse leven in België fundamenteel raken.
Ook binnen de meer seculiere Joodse gemeenschap blijft de besnijdenis bijna universeel. "In de Joodse gemeenschap in Brussel is 99 procent van de mannen besneden", zegt Freilich. Volgens hem bestaat daarover een brede consensus binnen de gemeenschap.
Tegelijk vindt hij dat het debat soms verkeerd wordt voorgesteld. "Niemand spreekt vandaag over een verbod. De vraag is of opgeleide mensen die geen arts zijn de besnijdenis nog mogen uitvoeren." Dat is volgens hem een wezenlijk ander debat.
"De veiligheid van de kinderen is het allerbelangrijkste"
Freilich wil zich niet vastpinnen op één juridische oplossing. Wel legt hij één duidelijke prioriteit op tafel. "Voor mij is het allerbelangrijkste de veiligheid van de kinderen." Hij ziet geen tegenstelling tussen de veiligheid van kinderen en de godsdienstvrijheid
Freilich wijst erop dat in Antwerpen al jarenlang religieuze besnijdenissen plaatsvinden. "De facto weten we dat er geen incidenten zijn waarbij kinderen na een besnijdenis grote problemen oplopen", zegt hij. Ook Antwerpse kinderartsen zouden geen patroon van ernstige complicaties zien.
"Dat is goed en dat is het allerbelangrijkste: de veiligheid van de kinderen", zegt hij. "Koppel daar de godsdienstvrijheid aan en dan denk ik dat we er met goede wil uitkomen."
Oproep aan Joodse artsen
"Je kunt een besnijdenis laten uitvoeren door een arts die ook rabbijn is", zegt Freilich. "Maar daar zijn er niet zo veel van." Een mogelijke uitweg ziet hij bij artsen die zich ook verdiepen in de religieuze voorschriften van de brit mila.
Een mohel vervult immers niet alleen een medische, maar ook een religieuze rol. Hij kent een Joodse arts die zich momenteel bijschoolt om religieuze besnijdenissen te kunnen uitvoeren en roept andere Joodse artsen op hetzelfde te doen.
"Ik roep Joodse artsen op om zich bij te scholen, zodat ook zij die besnijdenissen kunnen uitvoeren." Zo kan de gemeenschap zich aanpassen aan strengere medische vereisten zonder de religieuze betekenis van de brit mila op te geven. Tegelijk wil hij het bredere overleg over een wettelijk kader niet vooruitlopen.
Nederland en Duitsland tonen andere weg
Freilich verwijst ook naar Duitsland, waar na een juridisch conflict in 2012 een wettelijk kader voor religieuze besnijdenissen werd uitgewerkt. Ook Nederland kent afspraken tussen de overheid en de Joodse gemeenschap.
Joodse gezinnen uit België kunnen vandaag uitwijken naar die landen. Toch verkiest Freilich een Belgische regeling die zowel medisch verantwoord is als rekening houdt met de religieuze praktijk. Als de uiteindelijke consensus anders luidt, zal hij zich daarbij neerleggen. Toch wil hij eerst alle mogelijkheden onderzoeken om religieuze besnijdenissen ook in België mogelijk te houden.
Waarschuwing voor dominant secularisme
Freilich vraagt ook meer begrip voor mensen die hun geloof actief beleven. België is sterk geseculariseerd, waardoor het perspectief van praktiserende gelovigen volgens hem soms uit beeld verdwijnt.
Hij waarschuwt tegelijk voor een secularisme dat zelf te dominant wordt en andere overtuigingen dreigt weg te drukken. "Godsdienstvrijheid blijft een van de fundamentele vrijheden van onze democratie."
"Laten we het hoofd koel houden"
Daarmee sluit hij aan bij een eerdere waarschuwing van voormalig KU Leuven-rector en kerkjurist Rik Torfs. Die zei dat rechters voorzichtig moeten zijn wanneer zij bepalen wat binnen een religie essentieel is.
"Joodse gezinnen uit België kunnen vandaag uitwijken naar Nederland of Duitsland om daar een religieuze besnijdenis te laten uitvoeren. 'Maar is dat de beste oplossing?', vraagt Freilich zich af. Zelf verkiest hij een Belgische regeling die zowel medisch verantwoord is als rekening houdt met de religieuze praktijk."
