Nationale Bank verwacht stilstand van Belgische economie in tweede kwartaal
De Belgische economie zal in het tweede kwartaal van 2026 waarschijnlijk niet groeien. Dat blijkt uit de nieuwste Business Cycle Monitor van de Nationale Bank van België (NBB). De centrale bank verwacht een groei tussen -0,1 en 0,2 procent. De meest waarschijnlijke uitkomst ligt volgens haar rond nul procent.
Samenvatting van het artikel
De Nationale Bank verwacht dat de Belgische economie in het tweede kwartaal van 2026 rond nul procent groeit.
Daarmee vertraagt de economie duidelijk. In het eerste kwartaal groeide het Belgische bruto binnenlands product (bbp) nog met 0,2 procent tegenover het laatste kwartaal van 2025. Op jaarbasis bedroeg de groei toen 0,8 procent.
De Nationale Bank ziet vooral signalen dat de binnenlandse vraag afzwakt. Daardoor komt de economische groei onder druk te staan. Vooral de consumptie van de gezinnen zou de komende maanden een stuk minder sterk presteren dan begin dit jaar.
Consumptie verliest vaart
Volgens de Nationale Bank komt de vertraging vooral door de gezinnen. De consumptie trok in het eerste kwartaal nog sterk aan met 0,6 procent. Toch blijft de groei op jaarbasis beperkt tot 1,1 procent. Dat ligt onder het langetermijngemiddelde van ongeveer 1,6 procent.
Bovendien is het consumentenvertrouwen de voorbije maanden sterk verzwakt. De indicator bereikte in januari nog het hoogste niveau in vier jaar tijd, maar zakte daarna terug tot onder het gemiddelde. Vooral de verwachtingen rond werkloosheid gingen fors achteruit. Ook de bereidheid om grote aankopen te doen daalde opnieuw tot het niveau van midden 2022, toen de energiecrisis zwaar woog op het vertrouwen van de consument.
Daarnaast krijgen gezinnen opnieuw te maken met hogere prijsdruk. De oorlog in het Midden-Oosten heeft de energieprijzen opgedreven. Tegelijk zullen verschillende hervormingen van de regering volgens de Nationale Bank wegen op de koopkracht. Daarom verwacht de instelling dat de gezinsconsumptie in het tweede kwartaal sterk zal vertragen.
Investeringen houden stand
De bedrijfsinvesteringen houden voorlopig beter stand. Die stegen in het eerste kwartaal met 0,3 procent. Ook voor het lopende kwartaal verwacht de Nationale Bank een relatief stabiele evolutie. Veel bedrijven blijven investeren in automatisering, digitalisering, artificiële intelligentie en energiebesparende projecten. Grote uitbreidingsplannen worden wel vaak uitgesteld door de onzekerheid over de economische vooruitzichten. Volgens de Nationale Bank ligt de focus vooral op efficiëntie en kostenbesparing.
De bezettingsgraad van de productiecapaciteit daalde in april tot 76,1 procent. Dat ligt onder het langetermijngemiddelde van ongeveer 80 procent. Toch geven veel ondernemingen aan dat geplande investeringen gewoon doorgaan.
Woningmarkt blijft zwak
De woningmarkt blijft intussen onder druk staan. De investeringen in woningen stegen begin dit jaar onverwacht licht, maar de algemene trend blijft negatief. Volgens de Nationale Bank ligt het niveau van de woninginvesteringen vandaag ongeveer 17 procent lager dan de piek van begin 2023. Daarmee zit de sector opnieuw op een niveau dat vergelijkbaar is met de coronaperiode.
Hogere hypotheekrentes en een zwakkere koopkracht maken het voor veel gezinnen moeilijker om bouw- en renovatieplannen uit te voeren. Bovendien melden bedrijven uit de bouwsector dat de vraag de voorbije maanden opnieuw is afgekoeld. Verschillende marktspelers verwachten daarom pas in 2027 een duurzaam herstel.
Besparingen wegen op groei
Ook de overheid zal minder bijdragen aan de economische groei. Zowel de overheidsconsumptie als de investeringen zouden in het tweede kwartaal licht dalen. Dat heeft onder meer te maken met de inspanningen om het begrotingstekort terug te dringen.
Daarnaast speelde eind 2025 een uitzonderlijke stijging van de defensie-uitgaven. Toen werden grote leveringen van militair materiaal geboekt. Daardoor ligt de vergelijkingsbasis vandaag hoger en valt de groei van de overheidsinvesteringen terug.
Export biedt weinig steun
Voor de buitenlandse handel verwacht de Nationale Bank weinig impact op het groeicijfer. De Belgische uitvoer bleef in het eerste kwartaal relatief veerkrachtig. Ook de kostenpositie van Belgische bedrijven tegenover de buurlanden verbeterde de voorbije periode.
Tegelijk zijn verschillende exportindicatoren opnieuw verzwakt. Bedrijven kijken minder positief naar hun orderboeken en naar de toekomstige vraag uit het buitenland. Omdat ook de invoer onder druk staat door de zwakke binnenlandse vraag, zou het effect van de buitenlandse handel op de economische groei per saldo neutraal blijven.
Risico's blijven in evenwicht
De Nationale Bank wijst erop dat de risico's momenteel in evenwicht zijn. Een verdere terugval van de consumptie kan de groei nog drukken. Anderzijds kan een beter dan verwachte export de economie ondersteunen.
Voorlopig gaat de centrale bank er echter van uit dat de Belgische economie in het tweede kwartaal van 2026 vrijwel ter plaatse zal trappelen. Daarmee lijkt de periode van bescheiden groei voorlopig voorbij en neemt de onzekerheid over het verdere verloop van het jaar opnieuw toe.
