Na ophef over “manosfeer”-studie: meer dan helft Vlamingen wil geen moskee in de buurt
Uit de nieuwste Foto van Vlaanderen, een grootschalig maatschappelijk onderzoek in opdracht van VRT, blijkt dat culturele diversiteit nog altijd een bijzonder gevoelig thema is in Vlaanderen. Vooral de islam, migratie en taalgebruik zorgen voor verdeeldheid. Meer dan de helft van de Vlamingen zegt zo liever geen moskee in de eigen buurt te willen.
Samenvatting van het artikel
Na de ophef over het manosfeer-luik van de Foto van Vlaanderen tonen nieuwe cijfers uit hetzelfde VRT-onderzoek dat islam, migratie en moskeeën in de buurt nog altijd diepe verdeeldheid veroorzaken in Vlaanderen.
Hetzelfde onderzoek zorgde eerder deze week al voor commotie. Toen ging het vooral over het luik rond jongeren, genderrollen en de zogenoemde “manosfeer”, nadat VRT had geconcludeerd dat opvallend veel jonge mannen er conservatievere opvattingen op nahouden. In het VRT-programma De Afspraak beschuldigde filosoof Maarten Boudry de openbare omroep ervan bepaalde cijfers over de herkomst van jongeren niet te hebben meegenomen in de berichtgeving. Volgens VRT klopt dat niet: de opsplitsing naar herkomst zou statistisch onvoldoende betrouwbaar zijn om er conclusies uit te trekken. Na politieke druk heeft de VRT aangekondigd dat het het volledige onderzoek publiek zou delen.
Angst voor “omvolking”
De nieuwe cijfers over islam, moskeeën en migratie tonen dat het onderzoek ook op andere maatschappelijke breuklijnen bijzonder gevoelig ligt. Volgens het onderzoek zegt 60 procent van de Vlamingen immers bezorgd te zijn over de aanwezigheid van de islam in Vlaanderen. Vooral bij oudere leeftijdsgroepen leeft de onrust, want bij de 45- tot 64-jarigen gaat het om 65 procent, en bij 65-plussers zelfs om 67 procent. Bij jongeren tussen 12 en 17 jaar ligt het cijfer met iets lager (61%), maar daar zien de onderzoekers net een stijgende tendens.
Ook de angst voor zogenoemde “omvolking” blijft opvallend aanwezig. 56 procent van de Vlamingen gaat akkoord met de stelling dat ze vrezen dat Vlamingen langzaam vervangen worden door migranten of mensen uit het buitenland.
Tegen een moskee in de buurt
Wanneer diversiteit heel concreet wordt, bijvoorbeeld in de eigen straat of wijk, wordt de weerstand nog zichtbaarder. Zo zegt slechts 23 procent van de Vlamingen open te staan voor een moskee in de buurt, tegenover 52 procent die dat liever niet ziet gebeuren.
En ook hier speelt leeftijd een duidelijke rol: bij de 45- tot 64-jarigen vindt 58 procent een moskee in de buurt geen goed idee, terwijl dat percentage bij de 65-plussers oploopt tot 60 procent. Opvallend is dat zelfs bij mensen die zeggen geen probleem te hebben met moslims of met de islam, er nog weerstand blijft bestaan zodra het over een moskee in de directe omgeving gaat.
Woordenstrijd verdeelt Vlaanderen
Niet alleen religie en migratie zorgen voor spanning, maar ook taalgebruik blijkt een stevige breuklijn. In het onderzoek werd onder meer gevraagd naar het gebruik van het n-woord in een concrete situatie. 32 procent van de Vlamingen zegt daar geen probleem mee te hebben, terwijl 43 procent vindt dat het niet kan.
En hier valt vooral het generatieverschil op. Bij 18- tot 24-jarigen vindt slechts 19 procent het gebruik van het woord aanvaardbaar, bij tieners tussen 12 en 17 jaar is dat 34 procent, en bij 45- tot 64-jarigen is dat nog hoger, namelijk 38 procent.
Ook de discussie rond woorden als “kerstmarkt” en “wintermarkt” blijft gevoelig: 57 procent van de Vlamingen vindt dat een kerstmarkt gewoon een kerstmarkt moet blijven, waarbij vooral oudere generaties zich verzetten tegen een neutralere benaming. Bij 45- tot 64-jarigen vindt 64 procent zo’n verandering geen goed idee, bij 65-plussers gaat het om 67 procent.
