Hittegolf: onze grote afhankelijkheid van fossiele brandstoffen is helaas een ernstige handicap (edito)
Er bestaat geen kant-en-klare oplossing tegen hittegolven. Op korte termijn lijkt airconditioning de beste remedie.
Gepubliceerd door Nicolas de Pape
Samenvatting van het artikel
Ondanks de opwarming van de aarde en de groei van hernieuwbare energie blijft de wereld sterk afhankelijk van fossiele brandstoffen, waardoor airconditioning volgens deze analyse voorlopig een noodzakelijke oplossing blijft.
Met ongeveer 84% van de primaire energie afkomstig uit fossiele brandstoffen – de rest wordt verdeeld tussen kernenergie, intermitterende wind- en zonne-energie en waterkrachtcentrales – beschikt de wereld op korte termijn over geen enkele oplossing tegen de opwarming van de aarde. Kernfusie laat nog op zich wachten en de wetten van de thermodynamica zijn onverbiddelijk. Tenzij we de wereldeconomie afremmen en onszelf verarmen.
De frequentie van hittegolven neemt echter onmiskenbaar toe. Het IPCC stelde ons onlangs wel gerust: de opwarming is reëel, maar de inspanningen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, werpen hun vruchten af. We zullen aan de apocalyps ontsnappen.
Lijden
Ondertussen lijden onze landgenoten in scholen, ziekenhuizen, het openbaar vervoer en bedrijven zonder airconditioning (en in woningen die zelden zijn uitgerust met koeling) verschrikkelijk onder de hitte. Het officiële beleid in zowel België als Frankrijk heeft airconditioning lange tijd gedemoniseerd, omdat die de opwarming van de aarde zou verergeren en ons energieverbruik sterk zou doen toenemen. Harrison du Bus heeft daar elders al de essentie van uiteengezet.
Toch is er een paradox. Heel Europa schaarde zich achter het voorlopige vredesakkoord tussen de Verenigde Staten en Iran, omdat het de heropening mogelijk maakt van de Straat van Hormuz, waarlangs iets minder dan een kwart van de wereldwijde oliehandel passeert. Al onze politici hadden maar één gedachte: dat de prijzen aan de pomp en op de gas- en elektriciteitsfactuur zouden dalen.
De noodzaak om kernreactoren opnieuw op te starten
Want zonder olie, net als zonder gas en steenkool, kunnen we nauwelijks. Deze drie fossiele brandstoffen zijn goed voor 84% van de wereldwijde primaire energievoorziening (in België bijna 70%).
Terwijl Frankrijk dankzij meer dan vijftig reactoren nog altijd 75% van zijn koolstofarme elektriciteit produceert, heeft België onder druk van ecologisten – onder meer, maar niet uitsluitend – nog slechts twee reactoren in werking.
Andere reactoren opnieuw opstarten zal miljarden euro's kosten en teams van topdeskundigen vereisen om ons los te weken van ENGIE, dat de voorkeur geeft aan gascentrales: niet vervuilend wat betreft fijnstof, maar wel producenten van broeikasgassen.
Nul koolstof, een verre doelstelling
Kort samengevat: onze afhankelijkheid van fossiele brandstoffen voor de luchtvaart, de scheepvaart, meststoffen en de productie van metaal en beton is zo groot dat een economie met «nul uitstoot» nog een zeer verre doelstelling blijft.
Intussen biedt airconditioning op korte termijn onmiskenbare verlichting en redt ze duizenden levens. Ook al is het niet de enige oplossing, het wordt hoog tijd om airconditioning niet langer te demoniseren, want periodes van extreme hitte zullen niet afnemen.
