Seksueel geweld: onze kinderen verdienen beter dan ons stilzwijgen (vrije tribune)

Is het u opgevallen dat de voorbije weken tal van pedofilieschandalen de actualiteit beheersen? Verschillende dramatische zaken schokken de publieke opinie in Europa. In Frankrijk wijzen de eerste officiële rapporten in de zaak rond de 11-jarige Lyhanna op een opeenstapeling van institutionele tekortkomingen, terwijl er al waarschuwingen bestonden over de verdachte. Ook in Frankrijk is de opeenstapeling van dossiers over buitenschoolse begeleiders die in Parijse scholen werkten, onthutsend. Sinds 1 januari 2026 werden 132 begeleiders geschorst, van wie 52 wegens vermoedens van seksueel of seksistisch geweld.

In het Verenigd Koninkrijk blijven opeenvolgende onderzoeken naar de zogenaamde grooming gangs de omvang blootleggen van netwerken die jarenlang duizenden jonge meisjes seksueel hebben uitgebuit, soms onder het passieve oog van instellingen die niet wilden zien of handelen. Er wordt gesproken over 250.000 slachtoffers (ja, u leest het goed), met een ongemakkelijke realiteit voor de autoriteiten: in sommige van die netwerken lieten daders verstaan dat zij hun blanke, niet-islamitische slachtoffers als minderwaardig beschouwden of gemakkelijker exploiteerbaar vonden.

Alarmerende cijfers

De cijfers van de Raad van Europa laten weinig ruimte voor twijfel: één op de vijf kinderen in Europa wordt vóór de volwassen leeftijd slachtoffer van een vorm van seksueel geweld. Dat omvat seksuele aanranding, verkrachting, grooming, seksuele uitbuiting, kinderpornografie en bepaalde vormen van seksuele intimidatie. In België weten we waarover we spreken. De zaak-Dutroux blijft een van de diepste littekens uit onze recente geschiedenis.

Elke zaak heeft haar eigen verhaal. Elke zaak kent haar eigen verantwoordelijkheden. Maar allemaal stellen ze dezelfde vraag: wie beschermt kinderen nog wanneer volwassenen daarin falen? In België weerklinkt die vraag bijzonder sterk. Omdat we de horror hebben gekend. Omdat we de zaak-Dutroux hebben meegemaakt. Omdat we hebben gezien wat er gebeurt wanneer een systeem fouten, nalatigheden en blindheid opstapelt.

In 1996 kwamen bijna 300.000 Belgen op straat tijdens de Witte Mars om die tekortkomingen aan te klagen. Dertig jaar later heeft die boodschap niets aan kracht verloren.

Een uitspraak van de Russische schrijver en denker Fjodor Dostojevski komt telkens bij me op wanneer de actualiteit ons confronteert met het meest ondraaglijke: geweld tegen kinderen. "De mate van beschaving van een samenleving wordt afgemeten aan de manier waarop zij haar kinderen behandelt."

De strijd tegen pedocriminaliteit moet een absolute prioriteit zijn

Ik ben niet toevallig advocate geworden. In mijn ogen wordt een beschaafde samenleving in de eerste plaats beoordeeld op de manier waarop ze haar meest kwetsbare leden beschermt (armen, kinderen, ouderen, personen met een handicap…). Geen mens is kwetsbaarder dan een kind. Daarom moet de strijd tegen pedocriminaliteit een absolute prioriteit zijn.

Dat begint met bestraffing. Wanneer iemand seksueel geweld pleegt tegen een kind, moet het strafrechtelijke antwoord bijzonder streng zijn. De gevaarlijkste daders moeten duurzaam uit de samenleving worden verwijderd. En bij herval ben ik voorstander van chemische castratie, een medische behandeling die de libido en seksuele impulsen sterk vermindert door de werking van bepaalde hormonen af te remmen.

De bescherming van slachtoffers moet immers zwaarder wegen dan welke andere overweging ook, want de geschiedenis leert ons dat sommige seksuele roofdieren een bijzonder hoog risico op herval vertonen.

Straffen alleen volstaat niet

Maar niet alleen de straf moet in aanmerking worden genomen. Straffen alleen volstaat niet. Wij hebben ook een plicht tegenover de slachtoffers, want de wonden die seksuele misdrijven nalaten verdwijnen niet met een vonnis. Kinderen dragen in zekere zin een levenslange straf in hun ziel. Slachtoffers moeten daarom psychologische, medische en sociale ondersteuning kunnen krijgen zolang dat nodig is. De overheid moet haar verantwoordelijkheid opnemen.

Ook gezinnen maken deel uit van de vergelijking, want wanneer een kind wordt gebroken, wankelt vaak een hele omgeving mee.

Ten slotte moeten we de moed terugvinden om melding te maken van vermoedens. Hoeveel buren hebben iets opgemerkt zonder iets te durven zeggen? Hoeveel naasten hebben gezwegen? Hoeveel professionals hadden twijfels zonder te weten hoe ze moesten handelen?

Eén realiteit dringt zich op in al deze zaken: stilte beschermt daders. Nooit slachtoffers.

Daarom is het essentieel om leerkrachten, opvoeders, artsen en maatschappelijk werkers beter op te leiden. Meldingen moeten eenvoudiger worden gemaakt en klokkenluiders beter beschermd. We moeten ook de controles versterken in instellingen die minderjarigen opvangen.

De Britse filosoof Edmund Burke schreef: "Opdat het kwaad zou zegevieren, volstaat het dat goede mensen niets doen."

Seksuele roofdieren zullen altijd bestaan. De echte vraag is dus aan welke kant wij staan. Aan de kant van onverschilligheid, excuses en stilzwijgen? Of aan de kant van de kinderen? Mijn keuze heb ik al lang gemaakt.

En ik zal een eenvoudig idee blijven verdedigen: wanneer het gaat om de bescherming van kinderen, mag geen enkele ideologie, politieke overweging of culturele, sociale of religieuze vergoelijking ooit belangrijker zijn dan hun veiligheid. Kinderbescherming is geen kwestie van links of rechts, maar een morele plicht. Wij moeten beschermen wat ons het dierbaarst is.