Van Bossuyt krijgt lof uit Nederland: "België krijgt migratie onder controle"

Elsevier vat die analyse samen in een veelzeggende titel: "Minder asielzoekers: België kan het wél. Minister Van Bossuyt: 'Ons beleid werkt'." In een uitgebreid interview legt de N-VA-minister uit waarom België erin slaagt de instroom terug te dringen, terwijl Nederland de tegenovergestelde beweging maakt.

België gaat omlaag, Nederland omhoog

De vergelijking tussen België en Nederland springt meteen in het oog. België zag het aantal asielaanvragen in het eerste kwartaal van 2026 met 31 procent dalen. Nederland noteerde in dezelfde periode een stijging van 33 procent.

Elsevier schrijft die evolutie toe aan het beleid dat minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) sinds haar aantreden begin 2025 invoerde. Van Bossuyt beloofde toen het strengste asielbeleid ooit. Opvallend genoeg deed ook de Nederlandse PVV-minister Marjolein Faber gelijkaardige beloftes.

Ruim een jaar later tekent zich echter een opvallend verschil af. België ziet de instroom dalen, terwijl Nederland nog steeds worstelt met hoge migratiecijfers en een overbelast opvangsysteem. Van Bossuyt vat het zelf kort samen: "Ons beleid werkt."

Sinds haar aantreden werden de regels voor gezinshereniging aangescherpt. Daarnaast verhoogde de regering de inkomenseisen voor wie familie wil laten overkomen. Ook het terugkeerbeleid kreeg meer aandacht.

Tegelijkertijd probeert België misbruik van procedures harder aan te pakken. De minister wijst erop dat de opvangcapaciteit al geruime tijd tegen haar grenzen aanloopt. "Ons opvangsysteem is volledig verzadigd", klinkt het.

Grote verschillen in de cijfers

Ook andere cijfers maken het verschil tussen beide landen zichtbaar. Nederland telde in 2025 ongeveer 3.615 alleenstaande minderjarige asielzoekers. In België ging het om 1.673. Bij nareizigers is het contrast nog groter. Nederland registreerde ongeveer 16.500 nareizigers. België kwam uit op ongeveer 4.000.

Daarnaast voert België aanzienlijk meer gedwongen uitzettingen uit. In 2025 werden in België ongeveer 2.200 personen gedwongen teruggestuurd. Nederland kwam niet verder dan 390. Het aantal vrijwillige vertrekken lag veel dichter bij elkaar. Nederland noteerde 3.250 vrijwillige terugkeerders. België kwam uit op 3.122.

Beide landen kampen wel met een aanzienlijke achterstand in de behandeling van asieldossiers. Nederland telt ongeveer 50.000 openstaande dossiers. In België gaat het om ongeveer 61.000 dossiers. Toch slaagt België er tegelijk in om de instroom sterk terug te dringen.

Botsing met rechters en Brussel

Van Bossuyt kiest ook een veel hardere lijn wanneer juridische obstakels opduiken. In het interview uit ze kritiek op uitspraken waarbij het belang van individuele migranten zwaarder doorweegt dan dat van de samenleving als geheel.

Ze verwijst daarbij naar een dossier waarin een migrant die zijn vrouw zwaar mishandelde niet kon worden uitgewezen omdat een rechter zich beriep op het recht op gezinsleven. In haar ogen zijn dergelijke beslissingen moeilijk uit te leggen aan de bevolking. Daarom pleit België samen met verschillende andere Europese landen voor een andere interpretatie van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens in migratiezaken.

Ook terugkeer blijft een heikel punt. Van Bossuyt wijst erop dat vandaag nog steeds ongeveer 80 procent van de mensen zonder verblijfsrecht niet terugkeert naar het land van herkomst. Daarom dringt ze aan op strengere terugkeerakkoorden met derde landen. Europa moet daarbij meer druk durven uitoefenen via handel, visa en ontwikkelingssamenwerking.

"De druk is veel te groot"

Intussen kijkt Van Bossuyt verder dan België alleen. Onlangs trok ze naar Congo om potentiële migranten duidelijk te maken dat hun kansen op asiel in België bijzonder klein zijn. Zulke ontradingsmissies zouden volgens haar ook op Europees niveau moeten plaatsvinden.

Daarmee wil ze voorkomen dat het draagvlak voor migratiebeleid verder afbrokkelt. De minister waarschuwt bovendien voor de maatschappelijke gevolgen van een hoge migratiedruk. "Als wij willen vermijden dat extreem-rechts in alle lidstaten groeit, moet je de realiteit in de ogen zien, namelijk dat de druk op onze samenleving door asiel en immigratie veel te groot is."

Die gevolgen zijn volgens haar zichtbaar in verschillende sectoren. "Wij zien dat bij onze sociale zekerheid, op de huisvestingsmarkt, in het onderwijs, op het vlak van veiligheid. Het is gigantisch."

Ook lokale bestuurders trekken steeds vaker aan de alarmbel. "Het gebeurt zo vaak dat burgemeesters wanhopig zeggen: het gaat niet meer bij ons in de stad. Doe er toch iets aan, minister!"

Van belofte naar resultaat

Het contrast met Nederland loopt als een rode draad door het interview.

Zowel Anneleen Van Bossuyt als Marjolein Faber beloofden een strenger migratiebeleid. Ruim een jaar later liggen de resultaten ver uit elkaar. België ziet de instroom dalen en voert meer uitzettingen uit. Nederland kampt nog altijd met stijgende cijfers en een vastgelopen systeem. Elsevier vat het verschil daarom samen in één zin: Van Bossuyt hield haar belofte, Faber niet.